Kunstvormen 1e helft van de 20e eeuw

Een explosie van scheppingsdrift

Nathalia Goncharova, decorontwerp voor les Ballets Russes ‘Le Coq d’Or’

Aan het begin van de 20e eeuw vindt er een grote ommekeer plaats in de moderne kunst: de avant-garde is op zoek naar een nieuwe scheppingstaal. Grofweg is deze in te delen in twee groepen: enerzijds het expressionisme dat op zoek is naar een innerlijke waarheid, anderzijds een stroming die op zoek is naar de zuivere vorm. Er ontstaat een wisselwerking tussen de verschillende kunsten. Opgejaagd door politieke ontwikkelingen trekken kunstenaars door heel Europa en tenslotte naar de Verenigde Staten.

Deze lezingenserie bestaat uit 8 lezingen waarin verschillende onderwerpen de revue passeren. Er wordt rijkelijk gebruik gemaakt van (film)beeld- en geluidsfragmenten. Een kunstzinnige collage van dans, toneel, muziek, beeldende kunst, architectuur en film!

De volgende thema’s komen aan bod

1. De Nabis

Aan het eind van de 19e eeuw baande een kleine, maar invloedrijke groep jonge Franse kunstenaars, de Nabis, de weg voor de moderne kunst. Samen met andere vernieuwers als Renoir, Monet en van Gogh, verkozen zij een expressief kleurgebruik boven een impressionistische, realistische benadering.

2. Expressionisme

Het expressionisme is een kunststroming die uitdrukking geeft aan een directe en onvervalste weergave van het gevoel. In de schilderkunst komen kunstenaars als Gauguin, Kirchner, Kandinsky en Matisse aan bod, in de dans choreografieën van Mary Wigman en Isadora Duncan en in de muziek o.a Schönberg en Alban Berg.

3. Les Ballets Russes

Onder de bezielende leiding van Diaghilev wordt een keur aan beeldende kunstenaars (o.a Picasso), choreografen (Fokine en Nijinsky) en sterdansers samengebracht in Les Ballets Russes. In de muziek zijn de componisten Debussy en Satie grote namen die bijdragen aan deze gezamenlijke kunstuitingen.

4. Primitivisme

Kunstenaars en componisten zijn op zoek naar de oerbron, ze grijpen daarbij terug op het folklorisme en ‘primitieve’ culturen. Aandacht voor o.a. Brancusi, Klee, Picasso (beeldende kunst), Nijinsky (dans), Bartók, Stravinsky (muziek) en Goncharova, Rjorich (decor en kostuums).

5. Montagetechnieken in de film en de fotografie (surrealisme)

De nieuwe media, film en fotografie, lenen zich bij uitstek om de massa te manipuleren. Eisenstein ontwikkelt speciale montagetechnieken om het gedachtegoed van Marx uit te dragen. De surrealisten gebruiken fotocollages om het ongrijpbare onderbewuste bloot te leggen.

6. Bertolt Brecht

Bertolt Brecht schudt het publiek wakker door in zijn sociaal geëngageerde toneelstukken ‘uit de vierde wand te stappen’. Geëngageerde kunst zoekt de grenzen op in het theater, mede door het gebruik van film en muziek (Kurt Weill, Hans Eisler).

7. Het Bauhaus

Het Bauhaus is een laboratorium van de kunst, waarin de grens vervaagt tussen kunst en ambacht. Een onderzoek naar de essentie van de vorm in dans, decor, kostuum en design. Gesammtkunst leidt in architectuur en vormgeving tot ontwerpen die tegenwoordig nog hun invloed laten gelden.

8. Het Nieuwe Bouwen

Wat is de ideale stad? De inmiddels geïndustrialiseerde samenleving stelt andere eisen in de eerste decennia van de 20e eeuw. In zijn futuristische stadsplanning loopt de architect Le Corbusier op zijn tijd vooruit. In het nieuwe, functionele bouwen staan licht, lucht en ruimte centraal.

Praktische informatie

Wanneer u geïnteresseerd bent in deze lezingenreeks, kunt u dat aangeven middels een onderstaand aanmeld- interesseformulier dat u digitaal kunt invullen. U kunt ook mailen naar info@datisdekunst.nl.

De lezingen gaan door bij een minimum van 20 deelnemers, wanneer dit het geval is,
ontvangt u nadere informatie over de plaats, de locatie, het tijdstip etc.

De lezingen duren twee uur, exclusief een korte pauze.

De kosten voor deze 8 lezingen zijn € 150,= (inclusief 21 % BTW).

Inschrijven